เกร็ดความรู้เกี่ยวกับคลอรีนไดออกไซด์ (Chlorine Dioxide)
อัพเดทล่าสุด: 24 มี.ค. 2025
984 ผู้เข้าชม

Chlorine Dioxide คืออะไร?
Chlorine Dioxide (ClO2) เป็นที่รู้จักกันดีในฐานะก๊าชที่มีคุณสมบัติในการฆ่าเชื้อและได้รับการยอมรับจาก US EPA มีการนำไปใช้อย่างกว้างขวาง เช่นใช้ในการผลิตน้ำดื่ม ใช้ฆ่าเชื้อในผัก ผลไม้ ใช้ทำความสะอาดห้องหรืออุปกรณ์ที่เกี่ยวข้องกับกระบวนการผลิตอาหารและเครื่องดื่ม จากการศึกษาเบื้องต้นพบว่า ClO2 สามารถฆ่าเชื้อได้อย่างรวดเร็วและมีประสิทธิภาพ ไม่ว่าจะเป็น bacteria, yeasts, molds และ viruses โดยทำงานที่อุณหภูมิห้องและใช้ความเข้มข้นเพียง 1-30 mg/L
สมบัติทางเคมี
Chemical Formula: ClO2
Molecular Weight: 67.45 g/mole
Melting Point (°C): -59
Boiling Point (°C): +11
Density: 2.4 เท่าของอากาศ
Chlorine Dioxide ฆ่าเชื้อได้อย่างไร?
ด้วยคุณสมบัติที่เป็น Oxidizing agent จึงทำปฏิกิริยากับส่วนประกอบของเซลล์จุลินทรีย์โดยการดึง electron ออกมาทำให้เซลล์เมมเบรนขาดเสถียรภาพและทำให้เซลล์แตกในที่สุด ClO2 ยังสามารถทำปฏิกิริยากับโปรตีนของเซลล์ได้หลายชนิดทำให้ยากต่อการที่จุลินทรีย์จะเกิดการกลายพันธุ์แล้วอยู่ในรูปที่ต้านทานต่อ ClO2 นอกจากนี้ ClO2 ยังสามารถทำลาย bacteriaที่อยู่ในรูป endospore ที่ไม่สามารถทำลายได้ง่าย โดย ClO2สามารถซึมผ่านส่วนห่อหุ้มสปอร์เข้าไปทำลายส่วนประกอบภายในได้
Chlorine Dioxide เป็นมิตรต่อสิ่งแวดล้อม
ClO2 ถึงแม้จะมี Cl เป็นส่วนประกอบ แต่คุณสมบัติกลับแตกต่างจาก Cl เนื่องจาก ClO2 ไม่ทำปฏิกิริยากับสารประกอบ เช่น Ammonia หรือ Organic Compound ทำให้ไม่ก่อสารประกอบอินทรีย์ข้างเคียงที่ไม่พึงประสงค์ของ chlorine (chlorinated organic compounds) ซึ่งสารเหล่านี้มักเป็นสารก่อมะเร็งที่รุนแรงชนิดหนึ่ง และเนื่องจาก chlorine dioxide gas มีค่า Oxidation/Reduction Potential ต่ำกว่าสารฆ่าเชื้อชนิดอื่นๆ เช่น Ozone, Hydrogen Peroxide หรือ Sodium Hypochlorite จึงมีสมบัติกัดกร่อนวัสดุน้อยกว่า จึงปลอดภัยเมื่อใช้งานในห้องที่มีอุปกรณ์หรือเครื่องมือทางวิทยาศาสตร์
Chlorine Dioxide (ClO2) เป็นที่รู้จักกันดีในฐานะก๊าชที่มีคุณสมบัติในการฆ่าเชื้อและได้รับการยอมรับจาก US EPA มีการนำไปใช้อย่างกว้างขวาง เช่นใช้ในการผลิตน้ำดื่ม ใช้ฆ่าเชื้อในผัก ผลไม้ ใช้ทำความสะอาดห้องหรืออุปกรณ์ที่เกี่ยวข้องกับกระบวนการผลิตอาหารและเครื่องดื่ม จากการศึกษาเบื้องต้นพบว่า ClO2 สามารถฆ่าเชื้อได้อย่างรวดเร็วและมีประสิทธิภาพ ไม่ว่าจะเป็น bacteria, yeasts, molds และ viruses โดยทำงานที่อุณหภูมิห้องและใช้ความเข้มข้นเพียง 1-30 mg/L
สมบัติทางเคมี
Chemical Formula: ClO2
Molecular Weight: 67.45 g/mole
Melting Point (°C): -59
Boiling Point (°C): +11
Density: 2.4 เท่าของอากาศ
Chlorine Dioxide ฆ่าเชื้อได้อย่างไร?
ด้วยคุณสมบัติที่เป็น Oxidizing agent จึงทำปฏิกิริยากับส่วนประกอบของเซลล์จุลินทรีย์โดยการดึง electron ออกมาทำให้เซลล์เมมเบรนขาดเสถียรภาพและทำให้เซลล์แตกในที่สุด ClO2 ยังสามารถทำปฏิกิริยากับโปรตีนของเซลล์ได้หลายชนิดทำให้ยากต่อการที่จุลินทรีย์จะเกิดการกลายพันธุ์แล้วอยู่ในรูปที่ต้านทานต่อ ClO2 นอกจากนี้ ClO2 ยังสามารถทำลาย bacteriaที่อยู่ในรูป endospore ที่ไม่สามารถทำลายได้ง่าย โดย ClO2สามารถซึมผ่านส่วนห่อหุ้มสปอร์เข้าไปทำลายส่วนประกอบภายในได้
Chlorine Dioxide เป็นมิตรต่อสิ่งแวดล้อม
ClO2 ถึงแม้จะมี Cl เป็นส่วนประกอบ แต่คุณสมบัติกลับแตกต่างจาก Cl เนื่องจาก ClO2 ไม่ทำปฏิกิริยากับสารประกอบ เช่น Ammonia หรือ Organic Compound ทำให้ไม่ก่อสารประกอบอินทรีย์ข้างเคียงที่ไม่พึงประสงค์ของ chlorine (chlorinated organic compounds) ซึ่งสารเหล่านี้มักเป็นสารก่อมะเร็งที่รุนแรงชนิดหนึ่ง และเนื่องจาก chlorine dioxide gas มีค่า Oxidation/Reduction Potential ต่ำกว่าสารฆ่าเชื้อชนิดอื่นๆ เช่น Ozone, Hydrogen Peroxide หรือ Sodium Hypochlorite จึงมีสมบัติกัดกร่อนวัสดุน้อยกว่า จึงปลอดภัยเมื่อใช้งานในห้องที่มีอุปกรณ์หรือเครื่องมือทางวิทยาศาสตร์
ตัวอย่างการใช้งานของ Chlorine Dioxide กับเครื่องมือหรือห้องปฏิบัติการต่างๆ

ห้อง Clean Room

ห้องผ่าตัดในโรงพยาบาล

ห้องสัตว์ทดลอง Animal Holding Rooms

โรงงานอุตสาหกรรมในส่วนของ Processing Rooms and Filling Line
บทความที่เกี่ยวข้อง
เนื่องจากในปัจจุบัน ภาวะน้ำท่วมจากภัยธรรมชาติเกิดขึ้นเป็นประจำทุกปี ประชาชนทั่วไปที่ได้รับผลกระทบจากน้ำท่วมจะประสบปัญหาขาดแคลนน้ำที่สะอาดในการอุปโภคบริโภค ทางเวลกิ้นฯ ซึ่งเป็นผู้ให้บริการระบบบำบัดน้ำเสียให้กับโรงงานอุตสาหกรรมต่างๆ ทั่วประเทศ จึงเห็นว่า ควรจะเผยแพร่ความรู้ในการบำบัดน้ำเบื้องต้นเพื่อให้ผู้ประสบภัย สามารถช่วยตัวเองได้ในระดับหนึ่งก่อนที่หน่วยงานต่าง ๆจะเข้าไปให้ความช่วยเหลือ หวังเป็นอย่างยิ่งว่าบทความนี้น่าจะเป็นประโยชน์กับทุกท่านที่ประสบภัยครับ
23 มี.ค. 2025
ในระบบบำบัดน้ำเสียหรือระบบการผลิตน้ำ “ปั๊ม” ถือเป็นหัวใจสำคัญของการทำงาน หากเลือกปั๊มไม่เหมาะสม อาจทำให้สิ้นเปลืองพลังงาน ระบบขัดข้อง หรือเกิดค่าใช้จ่ายซ่อมบำรุงสูงในอนาคต ดังนั้น การรู้หลักการเลือกปั๊มจึงเป็นสิ่งที่ผู้ใช้งานไม่ควรมองข้าม
30 ก.ย. 2025
ปัจจุบัน ปัญหากลิ่นเหม็นจากมูลปศุสัตว์เป็นปัญหาที่อยู่ใกล้ตัวของประชาชน เนื่องจากชุมชน กับฟาร์มปศุสัตว์อยู่ในบริเวณเดียวกัน ระยะไม่ห่างไกลเหมือนยุคก่อนหน้านี้ , ทำให้ประชาชนที่อาศัยอยู่โดยรอบฟาร์มปศุสัตว์ได้รับผลกระทบจากปัญหากลิ่นเหม็น และแมลงวันที่เพิ่มจำนวนมากขึ้น กระทบต่อคุณภาพชีวิต และการเป็นอยู่ , บทความนี้นำมาจากกรมปศุสัตว์ เป็นการช่วยเผยแพร่ความรู้ในอีกทางหนึ่ง ,ผมหวังว่าจะทำให้เจ้าของฟาร์ม ผู้เลี้ยงปศุสัตว์สามารถนำไปปรับกระบวนการเลี้ยงให้มีสุขอนามัยที่ดี และลดผลกระทบให้กับประชาชนผู้อาศัยอยู่โดยรอบฟาร์ม
24 มี.ค. 2025


